Asertywność – Jakie są Twoje podstawowe prawa?

autor Klaudia
kobiety w kawiarni
Czym jest asertywność?

Asertywność to umiejętność pełnego wyrażania siebie w kontaktach z innymi osobami. Zachowanie asertywne oznacza bezpośrednie, uczciwe i stanowcze wyrażenie wobec innej osoby swoich uczuć, postaw, opinii lub pragnień, w sposób respektujący uczucia, opinie i prawa drugiej osoby.

Zachowanie asertywne różni się od zachowania agresywnego, oznacza bowiem korzystanie z osobistych praw bez naruszania praw innych osób.

Zachowanie asertywne różni się od zachowania uległego, oznacza bowiem działanie zgodne z własnym interesem oraz stanowczą obronę siebie i swoich praw.

Maria Król-Fijewska „Stanowczo, łagodnie, bez lęku”

W teorii asertywności bardzo ważna jest świadomość swoich praw osobistych. Posiada je każdy z nas i każdy z nas może z nich korzystać. Co to za prawa? W pierwszej kolejności jest to prawo do istnienia:

Mam prawo do istnienia, niezależnie od tego, jak bardzo i komu jestem potrzebny, i co inni na ten temat myślą. Mam prawo do swoich potrzeb i przyjemności, tak samo jak inni ludzie. Mam prawo do robienia tego, co chcę, dopóty, dopóki nie rani to kogoś innego. Mam prawo do obrony własnej godności osobistej, nawet jeśli to kogoś rani, dopóki moje intencje nie są agresywne, lecz asertywne. Mam prawo do przedstawiania innym moich próśb i oczekiwań, dopóki uznaję, że druga osoba ma prawo odmówić. W sytuacjach, gdy prawa nie są oczywiste, mam prawo do dyskusji i wyjaśnień.

Maria Król-Fijewska, Piotr Fijewski „Asertywność menedżera”

Poniżej przedstawiam szczegółową listę praw. Pamiętajmy, że prawa te dotyczą każdego człowieka. A zatem, ja mam te prawa i mogę z nich korzystać, jednocześnie dokładnie te same prawa posiadają inni ludzie.

PRAWA OSOBISTE
WYRAŻANIE SIEBIE
  1. Mam prawo być sobą.
  2. Mam prawo do swoich potrzeb, uczuć, opinii, przekonań i preferencji.
  3. Mam prawo do wyrażania swoich opinii i poglądów – niezależnie od tego, co o tym myślą inni, również wtedy, gdy inni mają inne zdanie.
  4. Mam prawo do wyrażania swoich emocji i uczuć – zarówno tych pozytywnych jak i negatywnych.
  5. Mam prawo do mówienia o tym, co myślę i czuję – niezależnie od tego, czy ktoś mnie pyta, czy nie.
  6. Mam prawo do własnego gustu.
GODNOŚĆ
  1. Mam prawo do ochrony własnej godności.
  2. Mam prawo do bycia traktowanym z szacunkiem należnym każdej istocie ludzkiej.
  3. Mam prawo do bycia traktowanym na równi z innymi.
  4. Mam prawo do bycia wysłuchanym i do poważnego traktowania.
  5. Mam prawo do ochrony przed agresją i zachowaniami naruszającymi moją godność.
  6. Mam prawo do nieuczestniczenia w rozmowie, która nie spełnia warunków partnerstwa.
  7. Mam prawo do przeciwstawienia się chamstwu i brutalności.
  8. Mam prawo do przeciwstawienia się niesprawiedliwemu traktowaniu.
  9. Mam prawo do obrony swojego terytorium psychologicznego.
  10. Mam prawo do obrony przed nieuzasadnioną krytyką.
  11. Mam prawo do czucia i wyrażania złości oraz niezadowolenia w związku z zachowaniami naruszającymi moje granice.
ASERTYWNA ODMOWA
  1. Mam prawo do odmawiania bez poczucia winy.
  2. Mam prawo powiedzieć NIE, jeśli ktoś prosi mnie o coś, czego nie chcę zrobić.
  3. Mam prawo nie spełniać cudzych oczekiwań.
  4. Mam prawo postępować zgodnie ze sobą oraz z wyznawanymi przeze mnie wartościami.
  5. Mam prawo do własnych potrzeb i preferencji.
  6. Mam prawo do obrony swoich interesów.
  7. Mam prawo nie zgadzać się na składane mi propozycje.
  8. Mam prawo do troszczenia się o swoje potrzeby.
  9. Mam prawo do zastanowienia się przed podjęciem decyzji.
  10. Mam prawo do niebrania odpowiedzialności za cudze problemy.
POPEŁNIANIE BŁĘDÓW
  1. Mam prawo do popełniania błędów.
  2. Mam prawo do ponoszenia czasami porażek.
  3. Mam prawo powiedzieć „nie rozumiem”.
  4. Mam prawo powiedzieć „nie wiem”.
  5. Mam prawo do bycia traktowanym z szacunkiem niezależnie od ilości popełnionych błędów.
  6. Mam prawo myśleć o sobie dobrze, pomimo tego, iż czasami zdarza mi się popełnić błąd.
PROSZENIE O POMOC
  1. Mam prawo do proszenia o pomoc, radę, wsparcie.
  2. Mam prawo do wyrażania moich potrzeb wobec innych ludzi.
  3. Mam prawo do wyrażania moich oczekiwań.
  4. Mam prawo do domagania się informacji.
  5. Mam prawo do proszenia nawet kilka razy o to samo.
SAMOSTANOWIENIE I ROZWÓJ
  1. Mam prawo do decydowania o sobie.
  2. Mam prawo do podejmowania decyzji, które są dla mnie dobre i zgodne z moimi interesami.
  3. Mam prawo do ustalania własnych celów i priorytetów oraz do wyznawania określonych wartości.
  4. Mam prawo do decydowania o tym, w jaki sposób spędzam czas. Mój czas jest moją własnością.
  5. Mam prawo do prywatności i niezależności.
  6. Mam prawo do zmian i rozwoju.
  7. Mam prawo do realizowania własnego potencjału.
  8. Mam prawo do osiągania sukcesów.
  9. Mam prawo do zmiany zdania i poglądów.
  10. Mam prawo do niezależności od czyjejś aprobaty.
ZACHOWANIE
  1. Mam prawo do korzystania ze swoich praw.
  2. Mam prawo do wyboru określonego zachowania: asertywnego lub nieasertywnego.

– – –

Opracowane na podstawie książek:

Stanowczo, łagodnie, bez lęku, Maria Król Fijewska

Asertywność menedżera, Maria Król-Fijewska, Piotr Fijewski

Asertywność w ćwiczeniach, Aleksandra Hulewska

Asertywność, Sue Bishop

– – –

Zapraszam do polubienia mnie na Facebooku: Klaudia Bloguje

Przeczytaj również:

Samoświadomość – pierwszym krokiem do asertywności

Oswoić swój cień

Czego można nauczyć się od małego dziecka?

Jak mądrze kochać dziecko?

O karaniu dzieci – Fałszywe przekonania leżące u podstaw kar

Historia pewnej kuleczki oraz kurzego jajeczka

Spokojni rodzice, szczęśliwe dzieci

Zobacz również

Zostaw komentarz